Wat is overtraindheid?
Van het lichaam wordt meer (zowel lichamelijk als geestelijk) gevraagd dan het aankan.
Er bestaan drie vormen van overtraindheid
ˇ
Mechanische overtraindheid
Lichamelijke overbelasting. Bijvoorbeeld: spierblessures en
peesblessures. Spierpijn. Maar ook een te laag
ijzergehalte.
ˇ
Metabole overtraindheid
Verstoring van de energiestofwisseling: snelle
spiervermoeidheid bij inspanning. Dit wordt veroorzaakt
door onvoldoende herstel en aanvulling van de
glycogeenvoorraad. Na iedere zware training is er min of
meer sprake van een metabole overtraindheid.
ˇ
Overtrainingssyndroom
Ook wel burn-out genoemd. De hormoonhuishouding,
autonome zenuwstelsel en het gedrag zijn van streek. Vaak
speelt veel stress (privé-leven en werk) een grote rol
bij het ontstaan. Ook er is vaak sprake is van een
chronisch metabole overtraindheid .
Symptomen van overtraining
Hieronder in willekeurige volgorde een checklist (ze zijn aan te vinken).
Als de eerste vragen vaak worden aangevinkt kan dit wijzen op
metabole overtraindheid. Worden vooral de laatste vragen vaak
aangevinkt wijst dit op een overtrainingssyndroom.
Oorzaken van overtraindheid
ˇ Te snelle verhoging (omvang en/of intensiteit) van de trainingen.
ˇ Te weinig rust tussen de trainingen.
ˇ Toegenomen sociale en psychologische stress (privé-leven en werk).
ˇ Onvoldoende herstel na een ziekte.
ˇ Onvoldoende slaap.
ˇ Veel stress (privé-leven en werk).
ˇ Te veel alcohol.
Behandeling
Mocht het ooit (overtraindheid kan sneller ontstaan dan je
denkt) zover komen dan moet eerst de oorzaak worden gevonden en
daarna worden aangepakt.
ˇ
Mechanische overtraindheid
Voor de behandeling van deze lichamelijke
overbelasting zal rust en eventueel behandeling door
fysiotherapeut dikwijls adequaat zijn.
ˇ
Metabole overtraindheid
Als er sprake is van metabole overtraindheid zijn enkele
dagen rust en daarna rustige opbouw van de
trainingsomvang vaak voldoende voor een snel herstel en
aanvulling van de glycogeenvoorraad.
ˇ
Overtrainingssyndroom
Bij de behandeling van het overtrainingssyndroom moet
(veel) meer tijd worden uitgetrokken. De
trainingsbelasting zal flink moeten worden verminderd
voor een periode die soms enkele maanden kan duren. Ook
zal er meer geestelijke ontspanning noodzakelijk zijn.
Preventie
ˇ
Preventie is natuurlijk altijd beter dan genezen.
Zorg daarom voor een goede trainingsopbouw (houd je herstel tussen
de verschillende trainingen goed in de gaten en zorg voor
voldoende variatie). In je jaarplanning moet je ook rustige perioden
opnemen.
Neem ook na een aantal wedstrijden gas terug.
Een logboek (voor 2 voorbeelden Trainingslogboek)
bijhouden kan ook de nodige goede diensten bewijzen. Leer te
luisteren naar je lichaam en doe hier wat mee. Pas je voeding aan:
neem bijvoorbeeld na een zware training wat extra koolhydraten.
Verander je trainingsschema als overtraindheid dreigt.